İran ile ABD arasındaki nükleer görüşmeler, Haziran 2025'te İsrail ve ABD’nin saldırıları sonrasında kesintiye uğramasının ardından Umman’ın başkenti Maskat’ta yeniden başladı. Görüşme öncesinde ABD'den beklenmedik bir hamle geldi. Washington cephesi İran'daki ABD vatandaşlarına 'İran'ı hemen terk edin' çağrısında bulundu.
Abone olİran ile ABD arasındaki nükleer müzakereler, Tahran-Washington arasında tansiyonun yeniden yükseldiği, Washington’un Tahran'a karşı bölgede askeri yığınağını artırdığı bir dönemde gerçekleşiyor. Umman’ın arabuluculuğunda yürütülen temaslar kapsamında taraflar, Umman Dışişleri Bakanı Bedr bin Hamed el-Busaidi’nin ev sahipliğinde Maskat’ta bir araya geldi.
Müzakerelerde İran heyetine Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi başkanlık ederken, ABD’yi Başkan Donald Trump’ın Orta Doğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff temsil ediyor.
Görüşmelerde İran'dan Siyasi İşlerden Sorumlu Dışişleri Bakan Yardımcısı Mecid Taht Revançi, Ekonomik İşlerden Sorumlu Dışişleri Bakan Yardımcısı Hamid Kanberi ile Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi de hazır bulunuyor. ABD tarafında da Witkoff'un yanında ABD Başkanı Donald Trump'ın damadı ve danışmanı Jared Kushner yer alıyor.
Görüşmelere CENTCOM Komutanı'nın da katılacağı iddia edildi
ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) Komutanı Brad Cooper'ın da Umman'ın başkenti Maskat'taki İran-ABD arasındaki nükleer görüşmelere katılacağı iddia edildi. Amerikan Wall Street Journal gazetesinin haberine göre, CENTCOM Komutanı Cooper, İran ile müzakerelere başlayan ABD heyetine katılmak üzere Umman'a gitti. Diğer yandan Associated Press (AP) de Amerikan yetkililerini taşıdığı düşünülen bir konvoyun da Umman'ın başkenti Maskat'a geldiğini bildirdi.
Görüşme öncesi ABD'den vatandaşlarına "İran'ı terk edin" çağrısı
ABD'nin Tahran Sanal Büyükelçiliği tarafından yayımlanan güvenlik uyarısında, ABD vatandaşlarından "Washington yönetiminin yardımına ihtiyaç duymadan İran'dan çıkış planı yapmaları" istendi.
Açıklamada, İran'da güvenlik önlemlerinin artırıldığı ve yolların kapatıldığı, toplu taşımanın aksadığı ve internet erişiminde engellemelerin devam ettiği ifade edildi.
İran yönetiminin mobil, sabit hat ve ulusal internet ağlarına erişimi kısıtlamaya devam ettiği belirtilen açıklamada, hava yolu şirketlerinin de İran'a ve İran'dan başka bölgelere uçuşları sınırladığı veya iptal ettiği kaydedildi.
Açıklamada, "İran'ı hemen terk edin. İran'dan ayrılmak için ABD hükümetinin yardımına bağlı olmayan bir plan yapın." denildi.
İran'dan ayrılamamaları halinde, ABD vatandaşlarının bulundukları konut içinde veya güvenli bir binada sığınak niteliğinde bir alan belirlemesi gerektiği vurgulanan açıklamada, yeterli miktarda gıda, su, ilaç ve temel ihtiyaç malzemesi bulundurulması tavsiye edildi.
"Türkiye veya Ermenistan'a gidin"
Açıklamada, ABD vatandaşlarının alternatif iletişim araçları planlaması ve güvenli olması halinde İran'dan kara yoluyla Türkiye veya Ermenistan'a gitmesi önerildi.
İran ile ABD 12 günlük savaşın ardından yeniden müzakere masasında
İran ile ABD arasındaki nükleer müzakereler, 12 gün süren savaşın ardından yeniden başladı. Haziran 2025'te İsrail ve ABD’nin İran’a yönelik saldırılarıyla kesintiye uğrayan diplomatik süreç, Türkiye başta olmak üzere bölge ülkelerinin çabalarıyla yeniden canlandırıldı.
Yeniden başlayan müzakerelerde, uranyum zenginleştirme ve İran'daki yüksek düzeyli zenginleştirilmiş uranyumun ülke dışına çıkarılması gibi konular, taraflar arasındaki temel anlaşmazlık başlığı olmayı sürdürüyor. İran, nükleer programını atom bombası üretimini engelleyecek sınırlamalar çerçevesinde tutma karşılığında yaptırımların kaldırılmasını isterken, ABD ise İran’ın uranyum zenginleştirme faaliyetlerini tamamen durdurmasını ve yüksek düzeyli zenginleştirilmiş uranyumun İran dışına çıkarılmasını talep ediyor.
ABD yönetimi ayrıca İran'ın füze programını ve bölgedeki silahlı gruplara desteğini de müzakere masasına getirmek istiyor. İran ise nükleer program dışındaki konuları müzakere etmeyeceğini birçok kez bildirdi.
ÖNCEKİ HABERLER
