HABER /  GÜNCEL

Kürtler arasında iç savaş mı çıkıyor? BBC'den olay haber

KERKÜK'ten kaçan Mesud Barzani ve ordusu hakkında BBC'de çıkan haber analiz günün en dikkat çeken olayı oldu. BBC Kürtler arasında iç savaş rüzgarları estiğini iddia etti, Barzani ve Talabani ailelerine dikkat çekti. İşte o analizden bölümler;

Kerkük'ü Kürdistan'ın kalbi yapmak isterken tüm tartışmalı bölgelerin kontrolünü yitiren Kürdistan Bölgesel Yönetimi düştüğü yerden nasıl kalkacağı tartışılıyor. "Kürt'ün başını öne düşüren" bu hezimetin faturasını kim ödeyecek? Bunun siyasal haritaya yansıması ne olacak?

BBC'deki yorum haber bu satırlarla başlıyor. Mesud Barzani yönetiminin hezimetine dikkat çekin haber şöyle devam ediyor;

Kerkük'e binlerce güç yığıp halka seferberlik çağrısı yaptıktan sonra Peşmerge'nin Irak ordusu ve Haşd el Şaabi karşısında hızla çekilmesi 25 Eylül referandumuyla büyük beklenti içine sokulmuş Kürtler arasında büyük bir öfke yarattı.

Kürdistan siyasetinin paralel iki omurgası Kürdistan Demokrat Partisi (KDP) ve Kürdistan Yurtseverler Birliği (KYB) bu hezimetten birbirini sorumlu tutarak üste çıkmaya çalışıyor.

Dönen tartışmalara bakılınca genelde Talabani ailesi sorumlu tutulsa da KDP'ye eleştirilerin odağında. Siyasal ve ekonomik rantın Talabani ve Barzani aileleri arasında döndüğü bir düzenin sonunu görmek isteyen çok.

Kim kime nasıl ihanet etti?
Referandum sürecinde KDP'yle birlikte hareket eden KYB Genel Sekreter Birinci Yardımcısı Kosret Resul, Mele Bahtiyar ve görevden alınan Kerkük Valisi Necmeddin Kerim faturayı Talabani'nin çocuklarına kesmeye çalışıyor. Kerim'e göre 3 Ekim'de yaşamını yitiren eski Irak Cumhurbaşkanı ve KYB Genel Sekreteri Mam Celal Talabani'nin büyük oğlu Pavel, yeğenleri KYB Terörle Mücadele Gücü Başkanı Lahur Cengi ve KYB'li Peşmerge Komutan Araz Şeyh Cengi operasyondan hemen önce İran Kudüs Gücü Komutanı Kasım Süleymani'nin temsilcisiyle bir araya geldi.

Necmettin Kerim ortaya çıktı! Kerkük'ten kaçmışlar çünkü...

Talabani ailesi mevziler terk edilmediği takdirde saldırı olacağı ültimatomu üzerine çekilmeyi kabul etti. Milletvekili Mesud Haydar da 9 maddelik bir anlaşmanın Haşd el Şaabi liderlerinden Hadi el Amiri ile Pavel Talabani tarafından imzalandığını iddia etti. Talabani ailesi anlaşma olduğu iddiasını kesinlikle reddediyor.

TOPLANTIDAKİ İSİMLERE BAKIN!

 Farklı Kürt kaynaklar ise çekilme kararında belirleyici olan buluşmanın Süleymaniye'nin Dukan ilçesindeki toplantı olduğunu söylüyor. 15 Ekim'deki bu toplantıya Irak Cumhurbaşkanı Fuad Masum, Mesud Barzani, Başbakan Neçirvan Barzani ve KYB'den Hero İbrahim Ahmed, Kosret Resul, Pavel Talabani ve Mela Bahtiyar katıldı.

İddia o ki bu toplantıya katılanlar arasında Kasım Süleymaniye de vardı. Bir kaynak "Sadece KYB değil KDP de çekilmeyi kabul etti. Ama basına yansıtıldığı gibi dokuz maddelik bir anlaşma da söz konusu değil" dedi.

BARZANİ KİMSEYİ İKNA EDEMİYOR?
Eleştirilerden en fazla KYB payını alırken KDP de anlaşmaya dahil değilseler neden kendi alanlarından çekildiklerini izah edemiyor. Barzani ayrıca ABD ve İran'ın verdiği bazı taahhütlere rağmen referandumda ısrar ederek elde olanı da kaybettirmekle eleştiriliyor. Amerikan yönetimi referandumun Irak'taki seçimlerden sonraya bırakılmasına karşılık Bağdat'ta bir yıl sürecek bir müzakere sürecine girilmesi ve eğer Irak hükümetinden kaynaklanan bir başarısızlık olursa Kürtlerin referandum hakkının tanınmasını öngören bir çözüm önermişti.

HAYIFLANIYORLAR ÇÜNKÜ...
Kasım Süleymani'nin yürüttüğü temaslara vakıf bir yerel kaynağa göre İran da referandumun iptal edilmesi ve Irak'ın toprak bütünlüğünün korunması halinde tartışmalı bölgelerin Kürdistan'ın kontrolüne geçecek bir süreci işletme taahhüdünde bulundu. Bu garantilerin heba edilmesine hayıflananlar şimdi Barzani'nin istifasını istiyor.

İKİ PARÇALI KÜRDİSTAN'A DÖNÜŞ MÜ?
İki parti arasındaki tartışmalardan daha da önemlisi Kürdistan'ın iki yakasının tekrar ayrılacağı yönündeki kötümser senaryolardır. Peşmerge, asayiş ve istihbarat dahil Süleymaniye ve Erbil merkezli iki farklı güç yapılanması tek parlamento ve hükümetin tesis edildiği 2005'ten beri zaten muhafaza edildi.

Son krizde Irak Başbakanı Haydar el İbadi'nin, Kerkük yönetimini KDP'yi tamamen dışlayarak KYB'ye bırakma planı bölünme senaryosunun temelini oluşturuyor. Hatta bazı kaynaklar, Irak hükümetinin KDP'nin çekildiği Şengal ve Mahmur gibi yerlerin kontrolünü de KYB'ye verebileceğinden bahsediyor. Ancak bu tür bir hamlenin hem Irak güçleri ile KDP Peşmergesi hem de Kürtler arasında bir çatışmayı tetikleyebilir. Bu yüzden Barzani iktidarını sürdürebilmek ve tartışmalı bölgelerde en azından yönetimi paylaşmak için Bağdat'la yeni bir diyalog zemini bulmak durumunda.

KÜRTLER ARASINDA İÇ SAVAŞ RÜZGARI
KDP'yi cezalandırıp KYB'yi ödüllendiren bir süreç, 1994-1998 arasında yaşanan ve Kürtlerin "Birakujî" (Kardeş Katli) diye andığı iç savaşın tekrarlanmasına yol açabilir. 1996'da Barzani, İran'dan yardım gören Talabani güçlerine karşı dönemin Irak Devlet Başkanı Saddam Hüseyin'den yardım istemiş; Irak ordusu da Erbil'e kadar girerek müdahale etmişti. Şimdi de kulislerde yeni bir iç savaş çıkması halinde bu kez KYB'nin KDP'ye karşı Irak ordusunu çağırabileceği ihtimali dillendiriliyor.

İki partiye bağlı medya üzerinden yürütülen sert kavgaya karşın Kürtlerin lanetlediği 'Birakujî' anısı geçmişten günümüze güçlü bir fren etkisi de yapıyor. Barzani'nin "Bir daha asla kardeş kavgasına izin vermeyeceğim" sözü kriz dönemlerinde hep güçlü bir vaat olarak hep tekrarlanır.

KDP ve KYB'yi ne bekliyor?
Bağdat ile anlaşmanın olup olmadığı ya da ne tür bir anlaşmanın olduğu tartışması ne yönde gelişirse gelişsin Kürt siyaseti her türlü senaryoya açık hale geldi. Celal Talabani'nin 3 Ekim'deki ölümünden sonra zaten KYB'yi liderlik çıkmazı bekliyordu. Güncel soru şu:
-"Talabani ailesi partiyi elinde tutabilecek mi?"

Talabani ailesinin büyük yara alacağı ve partiye kolayca liderlik edemeyeceğine dair yorumlar öne çıkıyor. Ancak perde önünde Pavel Talabani'nin, perde arkasında Lahur Cengi'nin olduğu bir mücadeleyle Talabani ailesinin ağırlığını koruyacağı ve son süreçte Barzani ile birlikte hareket eden Kosret Rasul'ün çıkarlarını dikkate alarak parti içinde suların durulmasını tercih edeceği yönünde beklentiler de var.

MESUD BARZANİ'NİN KOLTUĞU
KDP'de de görev süresi dolmuş olan Kürdistan Bölgesel Yönetimi Başkanı Mesud Barzani'nin koltuğunu kimin dolduracağına dair tartışma perde arkasında yürüyor. Tabii bu krizin tarafları Barzani'ye de kişisel bir bedel ödettirebilir.

1 Kasım'da planlanan ve Barzani'nin "Katılmayacağım" dediği parlamento ve başkanlık seçimleri son gelişmelere bağlı olarak ertelendi. İran fazla renk vermese de Türkiye, Barzani'nin görüşme taleplerini reddederek Kürdistan yönetiminde değişim beklentisini ortaya koyuyor. Hem Ankara hem Tahran'la iyi ilişkiler yürütmüş olan Neçirvan Barzani'nin parti içindeki rekabette önünün açıldığı düşünülüyor. Ancak bu konuda kesin ifadeler kullanmak mümkün değil.

Alternatif var mı?
KDP ve KYB'nin yıpranmasına karşı boşluğu dolduracak güçlü alternatif olduğunu söylemek zor. KYB'den kopanların kurduğu ve son seçimde parlamentoya ikinci sırada giren Goran Hareketi bu krizden en kârlı çıkacak parti konumunda. Ancak iktidardaki sorunlu ortaklıkla yara alan Goran, hareketin karizmatik lideri Noşirvan Mustafa'nın mayısta ölmesinin ardından Ömer Seyid Ali başkanlığındaki yeni yönetimle ne kadar başarılı bir yol alacağı meçhul.

ÖNCEKİ HABERLER
Cam filmi kararı derhal düzeltilmeli
Diriliş Ertuğrul ne zaman başlayacak 92.yeni bölüm fragmanı
O ilçede silah sesleri! Giriş çıkışlar kapatıldı sıcak gelişmeler
Eşinin sevgilisini tuvalette öldürdü! 9 ayda tahliye oldu!
KYK burs başvuru sonuçları 2017 yurtkur sorgu ekranı
5 Ocak sigara zammı 2020 fiyat listesi yayıldı açıklama geldi
Yorumlar 5 yorum