Süresiz nafaka, cinsiyet değiştirme ve LGTB ayarı geliyor yeni pakette 3 bomba

Anayasa Mahkemesi süresiz nafakayı iptal etti. Karar 9 ay sonra uygulanacak. 12. yargı paketiyle nafaka yeniden düzenleniyor. Süresiz nafaka yerine artık evlilikte geçen yıla bakılacak. Boşanmış kadınların yeniden evlenme süresi de değişiyor. Boşanma ise artık daha kolay olacak. 12. yargı paketinde cinsiyet değiştirme yaşı da değişiyor. Paketteki bir diğer önemli düzenleme de suç işleyen çocuklarla ilgili.

Anayasa Mahkemesi bugün aldığı kararla 'süresiz nafaka' düzenlemesini iptal etti. Yeni düzenleme 9 ay sonra yürürlüğe girecek. Nafaka için yeni düzenleme yapılıyor. 59 maddelik 12. Yargı Paketi taslağında nafaka düzenlemesi bulunuyor. İşte paketten öne çıkan 3 önemli düzenleme:

SÜRESİZ NAFAKA DÜZENLEMESİ
Aile mahkemelerindeki kronikleşmiş süreçleri hızlandırmayı ve ömür boyu nafaka mağduriyetlerini gidermeyi amaçlayan medeni hukuk reformları da pakette geniş yer buluyor.

Nafakaya Evlilik Süresi Ayarı: Süresiz yoksulluk nafakası uygulamasına son veriliyor. Yeni sistemde nafaka süresi, en az 5 yıl olmak kaydıyla, evlilik tarihi ile boşanma davasının açıldığı tarih arasındaki sürenin yarısı kadar olacak. Alacaklının ileri yaş, hastalık veya çalışamayacak durumda olması halinde bu süre mahkemece uzatılabilecek. Düzenleme devam eden davaları da kapsayacak.

Ayrı Dosyada Yargılama: Nafaka, velayet ve mal paylaşımı gibi fer'i konuların davayı kilitlememesi için, taraflar boşanma konusunda anlaştığı takdirde boşanma kararı hemen verilecek; maddi ihtilaflar ayrı bir dava dosyası üzerinden yürütülecek.

İddet Müddetinde Kolaylık: Boşanmış kadınların yeniden evlenebilmesi için beklemek zorunda oldukları süre (iddet müddeti), mahkeme şartı aranmaksızın resmi bir sağlık raporuyla doğrudan evlendirme memurluğuna başvurularak kaldırılabilecek.

CİNSİYET DEĞİŞTİRME VE LGTB DÜZENLEMESİ

Hukuk paketinin en çok tartışılması beklenen bölümlerinden birini aile hukuku çatısı altında toplanan cinsiyet değişikliği ve genel ahlak düzenlemeleri oluşturuyor.

Yaş Sınırı 25'e Çıktı: Cinsiyet değişikliği başvurularında yasal yaş sınırı 18’den 25’e yükseltiliyor. Başvuru sahibinin "evli olmama" şartına ek olarak, "çocuk sahibi olmama" ve "üreme yeteneğinden kalıcı olarak yoksun olma" koşulları da aranacak.

Ağırlaştırılmış Sağlık Raporu Süreci: Sağlık kurulu raporları yalnızca Sağlık Bakanlığı'nın yetkilendirdiği tam teşekküllü eğitim ve araştırma hastanelerinden alınabilecek. Süreç, en az üçer ay arayla yapılacak dört ayrı resmi tıbbi değerlendirmenin ardından tamamlanabilecek.

Usulsüz Ameliyata Ağır Ceza: Yasal şartlara aykırı olarak cinsiyet değiştirme operasyonu gerçekleştiren hekim ve sağlık personeline 3 yıldan 7 yıla kadar hapis, bu sürece izin ve onay verenlere ise 1 yıldan 3 yıla kadar hapis cezası verilecek.

Aynı Cinsiyette Nişan ve Evlilik Törenine Hapis: "Hayasızca hareketler" suçunun cezası 3 yıla çıkarılırken; genel ahlaka aykırı kabul edilen biyolojik cinsiyete aykırı davranışların alenen sergilenmesi veya övülmesi suç sayılacak. Aynı cinsiyetteki kişilerin sembolik de olsa nişan veya evlilik töreni yapması durumunda 1 yıl 6 aydan 4 yıla kadar hapis cezası istenecek.

ÇOCUK SUÇLULAR DÜZENLEME
Taslağın en hassas başlıklarından birini, suça karışan çocuklara (SSÇ) yönelik cezai müeyyidelerin ve hakimin takdir yetkisinin yeniden düzenlenmesi oluşturuyor.

Ceza Üst Sınırları Yükseltildi: Ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası gerektiren suçlarda, 12-15 yaş grubu için ceza üst sınırı 15 yıldan 18 yıla; 15-18 yaş grubu için ise 24 yıldan 27 yıla çıkarılıyor. Süreli hapis cezalarında da indirim sonrası uygulanabilecek üst sınırlar yukarı yönlü esnetildi.

Hakime "İndirim Yapmama" Yetkisi: Kasten öldürme ve ağırlaştırılmış yaralama gibi infial yaratan ağır suçlarda, 15-18 yaş grubundaki sanıklar için hakime ceza indirimi uygulamama takdiri veriliyor. Hâkim; failin kasta dayalı kusurunun ağırlığına, suçun işleniş biçimine, saikine ve sabıka geçmişine bakarak indirim maddelerini işletmeyebilecek.

İnfazda "1 Güne 2 Gün" Kuralı Kalktı: Koşullu salıverilme hesaplamalarında, ağır suçlardan hüküm giyen 15 yaş altı çocuklar için cezaevinde geçirilen "1 günün 2 gün sayılması" avantajı tamamen kaldırılarak "1 günün 1 gün sayılması" esası getiriliyor.

EBEVEYN İHMALİNE HAPİS CEZASI

Yakın dönemde okullarda yaşanan ve trajik sonuçlar doğuran akran şiddeti olaylarının ardından, ailelerin hukuki ve cezai sorumlulukları en üst seviyeye çıkarılıyor.

Aile Hukuku İhlallerine Geçit Yok: Türk Ceza Kanunu’nun (TCK) 233. maddesindeki "aile hukukundan kaynaklanan yükümlülüğün ihlali" suçunun cezası, alt sınırda 1 aydan 3 aya, üst sınırda ise 1 yıldan 2 yıla yükseltiliyor. Çocuğun güvenliğini ağır tehlikeye sokan durumlarda bu ceza 3 yıla kadar uzanabilecek.

Çocuğun Suça Yönelmesinde Ebeveyn Sorumluluğu: Ebeveynin ağır ihmali nedeniyle çocuğun cinayet veya ağır yaralama gibi fiillere yönelmesi durumunda, ebeveyne verilecek cezalar artırılacak ve bu suçlarda şikâyet şartı aranmayacak.

Silah Muhafaza İhmali: Kendisine ait ruhsatlı ya da ruhsatsız silahı koruma yükümlülüğünü ihmal ederek başkasının kullanımına açan kişilere 3 yıla kadar hapis cezası öngörülürken, silahın bir çocuk tarafından ele geçirilmesi halinde bu ceza katlanacak.