Meclis'ten geçen Çerçeve Yasa kimleri kapsayacak? 5 ve 10 yıl detayına dikkat
Terörsüz Türkiye sürecinde kritik bir eşik daha aşılırken; kamuoyunda “Çerçeve Yasa” olarak bilinen 12 maddelik düzenleme TBMM Genel Kurulu’nda kabul edildi. Söz konusu yasaya göre sürecinin hukuki altyapısını oluşturması hedeflenen yasayla bazı soruşturma, kovuşturma ve kesinleşmiş hapis cezaları 5 veya 10 yıl süreyle ertelenebilecek. Peki yasa kimleri kapsıyor, kimler kapsam dışında kalacak ve tahliyelerin önü açılacak mı? İşte detaylar...
Terörsüz Türkiye için dün tarihi bir adım atıldı. Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun Teklifi, TBMM Genel Kurulu’nda kabul edilerek yasalaştı.
12 MADDELİK YASA 467 OYLA KABUL EDİLDİ
12 maddelik düzenleme, Genel Kurul'da 467 kabul, 87 ret ve 7 çekimser oyla kabul edildi.
YASANIN UYGULANMASI İÇİN KRİTİK ŞART
Düzenlemedeki hükümler hemen ve koşulsuz olarak uygulanmayacak.
Haber Global'de yer alan habere göre; terör örgütü PKK/KCK ve bununla bağlantılı oluşumların fiili varlığına son verdiğinin ve kontrolündeki silah ve mühimmatı teslim ettiğinin öncelikle güvenlik kurumları tarafından tespit edilmesi gerekiyor.
Bu tespitin Milli Güvenlik Kurulu tarafından teyit edilmesi ve buna ilişkin MGK kararının Resmi Gazete'de yayımlanması şartı aranacak.
KİMLER YASADAN YARARLANABİLECEK?
Düzenleme; PKK/KCK'yı kurma veya yönetme, örgüte üye olma, örgüte bilerek ve isteyerek yardım etme ve örgüt propagandası yapma suçlarının yanı sıra örgütün faaliyetleri kapsamında işlenen bazı suçları kapsıyor.
Terörizmin finansmanına ilişkin kanun kapsamında örgüt lehine işlendiği değerlendirilen suçlar da düzenlemenin kapsamına giriyor.
DOSYALAR 5 VEYA 10 YIL ERTELENEBİLECEK
Yasanın en dikkat çeken hükümlerinden biri devam eden soruşturma ve davalarla ilgili.
Kapsama giren ve üst sınırı 15 yıl veya daha az hapis cezasını gerektiren suçlarda soruşturma ve kovuşturmalar 5 yıl ertelenebilecek.
15 yıldan fazla hapis, müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlarda ise erteleme süresi 10 yıl olacak.
Erteleme döneminde dava zamanaşımı işlemeyecek ve dosyalardaki deliller muhafaza edilecek.
KASTEN ÖLDÜRME SUÇUNA İSTİSNA
Ancak düzenleme her suçu kapsamıyor.
Örgütün faaliyetleri çerçevesinde işlenen kasten öldürme suçlarına ilişkin devam eden soruşturma ve kovuşturmalar ertelemenin dışında tutulacak.
Ayrıca 1 Haziran 2005'ten önce işlenen ve müebbet ya da ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlarla ilgili soruşturma ve kovuşturmalar da bu düzenlemeden yararlanamayacak.
CEZAEVİNDEKİLER İÇİN DE 5 VE 10 YILLIK DÜZENLEME
Yasa yalnızca devam eden davaları değil, hakkında kesinleşmiş mahkûmiyet kararı bulunan kişileri de ilgilendiriyor.
Kapsama giren suçlardan toplam 15 yıl veya daha az hapis cezasına mahkûm edilenlerin cezalarının infazı 5 yıl, 15 yıldan fazla hapis ile müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına mahkûm edilenlerin cezalarının infazı ise 10 yıl süreyle ertelenebilecek.
Kararı infaz hâkimi verecek.
ERTELEME SÜRESİNDE YENİ TERÖR SUÇU İŞLENİRSE NE OLACAK?
Düzenleme, ertelemeden yararlanan kişiler için önemli bir şart daha getiriyor.
Erteleme süresi içerisinde yeniden terör suçu işlenmesi halinde karar kaldırılacak. Devam eden bir dosya söz konusuysa soruşturma veya kovuşturmaya yeniden başlanacak; kesinleşmiş cezası ertelenen kişinin ise cezasının infazına devam edilecek.
Erteleme döneminin yeni bir suç işlenmeden tamamlanması halinde ise devam eden dosyalarda kovuşturmaya yer olmadığı veya düşme kararı verilebilecek. Kesinleşmiş cezası bulunanlar açısından ise ceza infaz edilmiş sayılacak.
TUTUKLULUKLAR YENİDEN DEĞERLENDİRİLECEK
Yasanın dikkat çeken bir başka maddesi tutuklama ve adli kontrol kararlarına ilişkin.
Erteleme kapsamındaki suçlardan dolayı uygulanan tutuklama ve adli kontrol tedbirleri, dosyanın bulunduğu aşamaya göre yetkili hâkim veya mahkeme tarafından yeniden değerlendirilecek.
Şartların oluşması halinde bu tedbirlerin kaldırılmasına karar verilebilecek. İstinaf veya temyiz aşamasındaki bazı dosyalarda ise bozma kararı verilecek.
SÜRECİ CUMHURBAŞKANI YARDIMCISI BAŞKANLIĞINDAKİ KURUL İZLEYECEK
Yasanın uygulanmasını takip etmek üzere ayrıca yeni bir kurul oluşturulacak.
Kurula Cumhurbaşkanı Yardımcısı başkanlık edecek. Kurulda Adalet, Dışişleri, İçişleri ve Milli Savunma bakanlarının yanı sıra Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri, MİT Başkanı ve MGK Genel Sekreteri yer alacak.
Kurul ihtiyaç halinde alt komisyonlar da oluşturabilecek.
TESLİM EDİLEN SİLAHLAR KAYIT ALTINA ALINACAK
Örgüt mensuplarının beraberinde getirdiği veya beyan ettiği silah, mühimmat, araç, gereç, patlayıcı madde ve diğer malzemeler kayıt altına alınacak.
Bu işlemlerin nasıl yürütüleceğine ilişkin usul ve esaslar ise güvenlik kurumlarının görüşleri alınarak İçişleri Bakanlığı ile Milli Savunma Bakanlığı tarafından belirlenecek.
ÇERÇEVE YASADA YENİ DÖNEM
Böylece 12 maddelik düzenlemeyle Terörsüz Türkiye sürecinde soruşturma ve davalardan kesinleşmiş cezaların infazına, silahların tesliminden sürecin devlet tarafından takibine kadar uzanan kapsamlı bir hukuki mekanizma oluşturuldu.
Yasanın uygulamadaki en kritik aşaması ise PKK/KCK ve bağlantılı oluşumların fiili varlığının sona erdiğine ve silahların teslim edildiğine ilişkin tespitin yapılması ve bunun MGK kararıyla teyit edilmesi olacak.