Dünyayı titreten 36 lider açıklandı! Listeye damga vuran 8 lider Türk çıktı...
Dünya tarihine yön veren isimlerin yer aldığı "Tarihin en güçlü 36 lideri" listesi uluslararası kamuoyunda geniş yankı uyandırdı. İnsanlık tarihini ve kıtaların kaderini değiştiren küresel liderlerin açıklandığı listede, Asya'dan Avrupa'ya uzanan coğrafyada silinmez izler bırakan Türk liderler damga vurdu.
İnsanlık tarihi boyunca aldıkları kritik kararlarla milyonların kaderini yeniden yazan ve imparatorlukların seyrini değiştiren dev isimler küresel bir araştırmayla bir araya getirildi. "Tarihin en güçlü 36 Llderi" başlığıyla yayımlanan liste, dünya genelinde büyük heyecan yaratırken tarih tutkunlarının da ilgi odağı oldu. Antik Çağ'dan yakın tarihe kadar geniş bir yelpazeyi kapsayan çalışmada, dünya siyasetine ve askeri stratejilere yön veren komutanlar ile devlet adamları detaylıca sıralandı.
Açıklanan listede Roma İmparatorluğu'na altın çağını yaşatan Augustus, askeri dehasıyla Avrupa haritasını yeniden çizen Napolyon, hoşgörü vizyonuyla tanınan Büyük Kyros ve imparatorlukları dize getiren Jül Sezar gibi dünyaca ünlü liderler bulunuyor. Doğu dünyasından Cengiz Han, Kubilay Han ve İpek Yolu'nun mimarı Han Wudi öne çıkarken; reformları ve stratejik zekalarıyla Winston Churchill, Abraham Lincoln, Otto von Bismarck ve Franklin D. Roosevelt gibi modern döneme imza atmış devlet adamları da seçkide yer alıyor.
Görkemli listeye asıl damgayı vuran ise Türk ve İslam tarihinin kaderini belirleyen unutulmaz liderler oldu. Avrupa Hun İmparatorluğu’nun efsanevi hükümdarı Attila, Roma’yı baskı altına alan ve kıtayı titreten gücüyle listedeki yerini aldı. 46 yıllık saltanatı boyunca üç kıtaya adalet dağıtan Kanuni Sultan Süleyman ile 21 yaşında aşılmaz surları yıkarak İstanbul’u fetheten ve bir çağı kapatıp yenisini açan Fatih Sultan Mehmed listede gururla temsil edildi.
Listenin en üst sıralarında dikkat çeken bir diğer isim ise Mustafa Kemal Atatürk oldu. Çöken bir imparatorluğun ardından milli mücadeleyi başlatarak bağımsız Türkiye Cumhuriyeti'ni kuran ve kısa sürede köklü devrimleri hayata geçiren Atatürk, vizyonuyla ezberleri altüst etmeyi başardı. İşte dünyayı tir tir titreten liderler listesinde yer alan bazı ünlü liderler.
AUGUSTUS
MÖ 63'te doğup MS 14'te ölen Augustus, Roma İmparatorluğu'nun ilk imparatoru olarak tarihe adını kazıdı. Kanlı iç savaşları bitiren lider, 200 yıllık Pax Romana (Roma Barışı) döneminin temelini attı. Siyasi dehasıyla şehri tuğladan devralıp mermere çevirdiğini belirten hükümdar, kurduğu güçlü bürokrasi ve askeri reformlarla medeniyetin kaderini kökten değiştirmeyi başardı.
NAPOLYON
1769’da doğup 1821'de sürgünde ölen Napolyon Bonapart, Korsika’dan çıkıp Avrupa’nın imparatoru olarak tarihe geçti. Sıradan bir askerden Fransız İmparatorluğu’na uzanan bu başarı, sadece askeri dehasıyla sınırlı kalmadı. Hazırladığı Napolyon Kanunları ile çağdaş hukuk sisteminin temelini atan lider, Waterloo zaferine kadar kıtanın tüm haritasını ve siyasi dengelerini kökten değiştirdi.
BÜYÜK KYROS
MÖ 600 civarında doğup MÖ 530’da ölen Büyük Kyros (II. Kiros), Akameniş Pers İmparatorluğu’nu kurarak tarihin en devasa devletlerinden birini inşa etti. Fethettiği halklara baskı yerine hoşgörü sundu. Babil'de sürgündeki Yahudilerin evlerine dönmesine izin veren vizyoner lider, kaleme aldırdığı Kuruş Silindiri ile insan haklarının ilk haritasını çizdi ve Doğu medeniyetinin seyrini değiştirdi.
HİTLER
1889’da doğup 1945’te intihar ederek ölen Adolf Hitler, tarihin en yıkıcı diktatörlerinden biri kabul edilir. Propaganda gücüyle Almanya'da mutlak iktidarı ele geçiren lider, İkinci Dünya Savaşı'nı başlatarak milyonlarca insanın ölümüne ve Holokost trajedisine yol açtı. Nasyonal Sosyalist ideolojisi ve aşırılıkçı politikalarıyla ülkesini tam bir yıkıma uğratıp dünyayı felakete sürükledi.
JÜL SEZAR
MÖ 100’de doğup MÖ 44’te suikastla öldürülen Jül Sezar, Roma Cumhuriyeti’nin imparatorluğa dönüşümünü sağladı. Askeri dehasıyla Galya'yı fethetti, Rubicon Nehri'ni geçip iç savaşı kazandı ve Roma'nın kaderini kökten değiştirdi. Yaşam boyu diktatör ilan edilen lider, öldürüldüğünde dünyanın en güçlü adamıydı. Geliştirdiği Julian takvimi ise günümüz modern takvim sisteminin temelini oluşturmaktadır.
I. ISABEL(KASTİLYALI ISABEL)
1451’de doğup 1504’te ölen Kraliçe I. Isabel (Kastilyalı Isabel), İspanya birliğini sağlayarak modern devletin temellerini attı. Granada'yı alıp Reconquista'yı tamamlayan güçlü hükümdar, Kristof Kolomb'u finansal olarak destekledi. Bu stratejik kararla Coğrafi Keşifler’i başlatıp Yeni Dünya'nın kapılarını aralayan Isabel, ülkesini küresel bir sömürge imparatorluğuna dönüştürerek dünya tarihinin seyrini kökten değiştirdi.
TİMUR
1336’da doğup 1405’te Çin seferindeyken ölen Timur, yenilgisiz askeri dehasıyla tarihe damga vurdu. Savaşta aldığı yaradan ötürü "Aksak" lakabını alsa da Orta Asya'dan Anadolu'ya uzanan devasa bir imparatorluk kurdu. 1402 Ankara Savaşı'nı kazanarak Osmanlı'yı Fetret Devri'ne sokan büyük hakan, Semerkand'ı dönemin kültür ve mimari başkenti haline getirmeyi başardı.
MAHATMA GANDHİ
1869’da doğup 1948’de suikastla ölen Mahatma Gandhi, Hindistan Bağımsızlık Hareketi’nin siyasi ve ruhani lideri oldu. Geliştirdiği şiddetsiz direniş (Satyagraha) felsefesiyle ülkesini İngiliz sömürgesinden kurtaran bilge önder, ünlü Tuz Yürüyüşü ile sömürgeciliğe büyük darbe indirdi. Sivil itaatsizlik yöntemiyle dünya genelindeki hak ve özgürlük mücadelelerine ilham veren Gandhi, adını tarihe altın harflerle yazdırdı.
NELSON MANDELA
1918’de doğup 2013’te ölen Nelson Mandela, Güney Afrika'daki ırkçı Apartheid rejimini yıkarak toplumsal barışı sağlayan simge lider oldu. Robben Adası'nda 27 yıl hapis yatan efsanevi önder, 1994’te ülkenin ilk siyahi devlet başkanı seçildi. Nobel Barış Ödülü kazanan Mandela, bağışlayıcı vizyonuyla ulusal uzlaşıyı inşa ederek adını insanlık tarihine altın harflerle yazdırdı.
KUBİLAY HAN
1215’te doğup 1294’te ölen Kubilay Han, Moğol İmparatorluğu'nu Çin'de Yuan Hanedanı'na dönüştürerek büyük bir medeniyet kurdu. Cengiz Han’ın torunu olan vizyoner hükümdar, imparatorluğun sınırlarını genişletti. Ünlü gezgin Marco Polo'yu sarayında ağırlayan lider olarak da bilinir. İpek Yolu'nda ticareti canlandıran ve idari reformlar hayata geçiren hakan, Asya tarihinin akışını kalıcı olarak değiştirdi.
HANNİBAL BARCA
MÖ 247’de doğup MÖ 183’te ölen Hannibal Barca, Roma İmparatorluğu'na tarihinin en zorlu zamanlarını yaşatan dahi bir Kartacalı komutandı. İkinci Pön Savaşı'nda devasa ordusu ve filleriyle Alpleri aşarak Roma topraklarına giren stratejist, Cannae Muharebesi'nde uyguladığı taktiklerle askeri tarih kitaplarına adını yazdırdı. Roma’nın korkulu rüyası olan bu lider, antik dünyanın en büyük taktik dehası olarak kabul edilir.
SİMON BOLİVAR
1783’te doğup 1830’da ölen Simon Bolivar, Güney Amerika'yı İspanyol sömürgeciliğinden kurtaran ve "Kurtarıcı" (El Libertador) olarak bilinen devrimci devlet adamı oldu. Kolombiya, Venezuela, Ekvador ve Peru’yu bağımsızlığına kavuşturan askeri ve siyasi deha, Büyük Kolombiya Cumhuriyeti'ni kurdu. Kıtayı özgürlüğe taşıyan bu lider, tarihin en büyük bağımsızlık kahramanları arasında yer alıyor.
CHARLES DE GAULLE
1890’da doğup 1970’te ölen Charles de Gaulle, II. Dünya Savaşı'nda Özgür Fransa hareketini yöneterek ülkesinin işgalden kurtarılmasında kilit rol oynadı. Londra’dan yaptığı tarihi radyasyon çağrısıyla direnişi örgütleyen efsanevi general, savaştan sonra modern 5. Fransa Cumhuriyeti'ni kurdu. Cumhurbaşkanlığı döneminde bağımsız dış politika izleyen lider, Fransa’yı nükleer bir güç ve küresel aktör haline getirdi.
BÜYÜK PETRO
1672’de doğup 1725’te ölen I. Petro (Büyük Petro), Rusya'yı küçük bir prenslikten dev bir Avrupa imparatorluğuna dönüştüren modernizasyon hamlelerinin mimarı çar oldu. İsveç’i yenerek Baltık Denizi’ne açılan ve St. Petersburg şehrini kuran vizyoner lider, ordudan bürokrasiye köklü reformlar gerçekleştirdi. Batılılaşma hareketiyle ülkesini küresel bir güç haline getiren Petro, adını tarihe altın harflerle yazdırdı.
AŞOKA
MÖ 304'te doğup MÖ 232'de ölen Büyük Aşoka, Maurya İmparatorluğu'nu zirveye taşıdı. Kalinga Savaşı'ndaki kanlı fetihten sonra silah bıraktı ve barışçıl yönetimi seçti. Budizm'i kabul edip Asya'ya yayan hükümdar, adalet ile insan haklarını kayalara yazdırdı. Aşoka'nın taşa kazıttığı tarihi fermanlar bugün hala okunabiliyor ve evrensel barış felsefesinin en güçlü simgelerinden biri olarak kabul ediliyor.
CHARLEMAGNE
748’de doğup 814’te ölen Charlemagne (Büyük Karl), Frank Krallığı’nı zirveye taşıyarak Kutsal Roma İmparatoru ilan edildi. Batı Avrupa'yı Roma'dan sonra ilk kez tek yönetim altında toplayan efsanevi hükümdar, askeri zaferlerinin yanı sıra okulları ve kültürü canlandırdı. Karolenj Rönesansı’nı başlatan bu hamleler, Avrupa medeniyetinin entelektüel ile siyasi temellerini atan tarihsel dönüşümü sağlayacaktır.
QİN Şİ HUANG
MÖ 259'da doğup MÖ 210'da ölen Qin Shi Huang, birbiriyle savaşan devletleri ilk kez tek Çin'de birleştirdi. Çin'in ilk imparatoru olan hükümdar, ülkeyi standartlaştırarak büyük bir idari reforma imza attı ve Çin Seddi'nin temelini inşa ettirdi. Yaşamı boyunca ölümsüzlük peşindeydi; mezarında koruması için gömülen binlerce pişmiş topraktan çamur asker dünya tarihinin en büyük arkeolojik keşfi olarak kalacaktır.
CENGİZ HAN
1162’de doğup 1227’de ölen Cengiz Han (Temuçin), göçebe kabileleri tek çatı altında topladı. Küçük yaşta babasını kaybeden bir çocuk, hırsı ve disipliniyle tarihin en geniş bitişik imparatorluğunun kurucusu oldu. Ordu teşkilatında kurduğu liyakat esaslı yasalar ve posta teşkilatı sayesinde Avrasya’yı fetheden büyük hakan, ticaret yollarını güvenli kılarak dünya tarihinin akışını tamamen ve kökten değiştirdi.
BÜYÜK FRİEDRİCH
1712’de doğup 1786’da ölen II. Friedrich (Büyük Friedrich), Prusya'yı askeri ve entelektüel olarak Avrupa'nın süper gücü haline getiren "Aydınlanmacı" hükümdardır. Yedi Yıl Savaşları'nda kazandığı zaferlerle sarsılmaz strateji dehasını kanıtlayan kral, san sanatsal dönüşümü başlatır. Voltaire ile yakın dostluk kurarak felsefe, hukuk ve din özgürlüğü reformlarını uygulayan önder, çağdaş devlet anlayışına yön verip tarih yazdı.
HAN WUDİ
MÖ 156’da doğup MÖ 87’de ölen Han Wudi, Han Hanedanlığı döneminde tam 54 yıl hüküm sürdü. İpek Yolu'nu açarak Doğu ile Batı arasında küresel ticareti başlatan vizyoner imparator, Çin'in sonraki 2000 yıllık devlet düzeninin temelini attı. Konfüçyüsçülüğü resmi devlet ideolojisi yapan ve Hunlara karşı sınırları genişleten efsanevi önder, Asya tarihini kökten değiştiren adımlar attı.
AKBAR
1542’de doğup 1605’te ölen Celaleddin Muhammed Akbar (Büyük Akbar), Babür İmparatorluğu'nu Hindistan'a kalıcı biçimde yerleştirdi. Okuma yazması olmadığı bilinse de yüksek entelektüel vizyonuyla farklı dinlerden bilginleri sarayında topladı. "Din-i İlahi" anlayışıyla inanç özgürlüğünü ve toplumsal hoşgörüyü kurumsallaştıran hükümdar; uyguladığı mali reformlar, adil idari düzen ve fetihleriyle devleti altın çağına taşıyarak Asya tarihini yeniden şekillendirdi.
SELAHADDİN EYYUBİ
1138’de doğup 1193’te ölen Selahaddin Eyyubi, Eyyubi Hanedanlığı'nın kurucusu oldu. 1187 Hattin Savaşı zaferiyle Kudüs'ü geri alan efsanevi lider, Üçüncü Haçlı Seferi'ni boşa çıkardı. Rakipleri olan Haçlı hükümdarları bile onun cömertliğini, merhametini ve adaletini kayda geçirdi. İslam dünyasını tek çatı altında birleştiren büyük komutan, centilmenliği ve vizyonuyla Doğu ile Batı tarihinde silinmez bir iz bırakır.
ATTİLA
395’te doğup 453’te ölen Attila, Avrupa Hun İmparatorluğu'nu gücünün zirvesine taşıdı. Doğu ve Batı Roma İmparatorluğu'nu vergiye bağlayan efsanevi lider, Margus Antlaşması ile hakimiyetini pekiştirdi. Batı dünyasında adı "Tanrı'nın Kırbacı" olarak anılsa da kendi halkı için bir kurucuydu. Askeri dehası ve diplomasisiyle kıtanın siyasi haritasını tamamen değiştiren hükümdar, tarihin akışına yön verdi.
HAMMURABİ
MÖ 1810’da doğup MÖ 1750’de ölen Hammurabi, Babil İmparatorluğu'nu Mezopotamya’nın mutlak gücü yaptı. Yaklaşık 3.800 yıl önce dikilitaşlara kazıttığı yasalar, bilinen en eski yazılı hukuk metinlerinden biridir. "Göze göz" ilkesiyle anılan 282 maddelik bu kanunlar, suç ile ceza dengesini kurdu. Adalet anlayışını kurumsallaştıran vizyoner kral, hukuk tarihinin temel taşlarını döşeyerek uygarlık mirasını şekillendirdi.
II. RAMSES
MÖ 1303’te doğup MÖ 1213’te ölen II. Ramses, Antik Mısır'ı gücünün zirvesine taşıdı. Tam 66 yıl tahtta kalarak yüzlerce görkemli tapınak ve yapı dikti. Hititlerle yaptığı Kadeş Savaşı sonrası tarihin bilinen ilk yazılı barış antlaşmasını imzaladı. Askeri dehası ve imar hamleleriyle "Büyük Ramses" olarak anılan efsanevi firavun, Mısır medeniyetine yön vermeye devam ediyor.
BÜYÜK KONSTANTİN
272’de doğup 337’de ölen I. Konstantin (Büyük Konstantin), bölünmüş olan Roma İmparatorluğu'nu yeniden birleştirdi. Milano Fermanı ile Hristiyanlığı serbest bırakan vizyoner imparator döneminde dinin yükselişi hız kazandı. Bugün İstanbul olarak bildiğimiz şehri imparatorluğun yeni başkenti ilan eden tarihi lider, Doğu Roma’nın temellerini atarak dünya medeniyetinin yönünü sonsuza dek değiştirecektir.
JUSTİNİANUS
482’de doğup 565’te ölen I. Justinianus, kaybedilen Roma topraklarını geri almak için savaşa girdi. Doğu Roma İmparatorluğu'nu zirveye taşıyan hükümdar, günümüz hukukunun temelini oluşturan Corpus Juris Civilis külliyatını derletti. Mimari bir şaheser olan Ayasofya'yı inşa ettiren vizyoner imparator, Akdeniz’de hâkimiyet kurarak tarih sahnesinde silinmez izler bıraktı ve medeniyet mirasını geleceğe taşımaya devam ediyor.
I. ELİZABETH
1533’te doğup 1603’te ölen I. Elizabeth, henüz 25 yaşında, zayıf bir ülkenin tahtına çıktı. 45 yıllık saltanatı sonunda İngiltere, İspanya'nın yenilmez denilen Büyük Armada'sını bozguna uğratan küresel bir deniz gücüdür. Shakespeare'li Altın Çağ'ı başlatan ve İngiliz Doğu Hindistan Şirketi'ni kuran efsanevi kraliçe, küreselleşmenin temellerini atarak imparatorluğun gelecekteki kaderini belirledi.
LİNCOLN
1809’da doğup 1865’te ölen Abraham Lincoln, ABD İç Savaşı’nda ülke ikiye bölünürken Birliği ayakta tuttu. Özgürlük Bildirgesi’ni yayımlayarak köleliğin kaldırılmasının yolunu açan vizyoner lider, eşitlik ilkesini savunur. Görevdeyken suikasta kurban giden 16. Başkan, Gettysburg Konuşması ile Amerikan demokrasisini yeniden tanımlayarak tarih sahnesindeki unutulmaz yerini aldı.
BİSMARCK
1815’te doğup 1898’de ölen Otto von Bismarck, Prusya Başbakanı olarak girdiği üç stratejik savaşla dağınık Alman devletlerini tek çatı altında topladı. Alman İmparatorluğu'nun ilk şansölyesi olan "Demir Şansölye", sonrasında Avrupa'yı uzun süre savaşsız tutan karmaşık ittifak ağını kurdu. Dünyanın ilk modern sosyal güvenlik sistemini hayata geçiren vizyoner lider, diplomasi tarihini biçimlendirmeyi sürdürüyor.
ROOSEVELT
1882’de doğup 1945’te ölen Franklin D. Roosevelt, ABD tarihinde üst üste dört kez başkan seçilen tek lider oldu. "Yeni Düzen" (New Deal) reformlarıyla Büyük Buhran'ın ekonomik krizini aşan vizyoner devlet adamı, II. Dünya Savaşı'nda Müttefikler'i zafere taşıyarak küresel dengeleri belirledi. Birleşmiş Milletler'in mimarlarından olan efsanevi başkan, Amerikan tarihine yön veriyor.
CHURCHİLL
1874’te doğup 1965’te ölen Winston Churchill, siyasi kariyerinde bitti gözüyle bakılırken 1940’ta Britanya Başbakanı oldu. İkinci Dünya Savaşı’nda ülkesini teslimiyetin eşiğinden çeviren vizyoner lider, tarihi radyo konuşmalarıyla ulusun moralini ayakta tutar. Nobel Edebiyat Ödüllü efsanevi devlet adamı, kararlı direnci ve hitabet gücüyle Batı dünyasının kaderini değiştirecek bir miras bırakmıştır.
KANUNİ SULTAN SÜLEYMAN
1494’te doğup 1566’da ölen Kanuni Sultan Süleyman, 46 yıl tahtta kalarak Osmanlı İmparatorluğu'nu en geniş sınırlarına ulaştırdı. Hukuk düzenine yaptığı reformlarla "Kanuni" lakabını alan büyük cihan hükümdarı, Mohaç Zaferi ve Akdeniz hâkimiyetiyle imparatorluğu üç kıtada zirveye taşıdı. Adalet vizyonu ve askeri dehasıyla dünya tarihini şekillendiren efsanevi sultan, medeniyet mirasımızı geleceğe taşımayı sürdürüyor.
BÜYÜK İSKENDER
MÖ 356’da doğup MÖ 323’te ölen III. Aleksandros (Büyük İskender), 32 yaşında hayatını kaybettiğinde yenilgiyi hiç tatmamıştı. Yunanistan'dan Hindistan sınırına uzanan devasa bir imparatorluk kuran Makedon kralı, Pers İmparatorluğu'nu çökertti. Doğu ve Batı kültürlerini harmanlayarak Hellenistik Çağ’ı başlatan askeri deha, taktiksel vizyonuyla çağları aşan etkisini ve tarihi mirasını geleceğe taşımaya devam ediyor.
FATİH SULTAN MEHMED
1432’de doğup 1481’de ölen II. Mehmed (Fatih Sultan Mehmed), henüz 21 yaşında, 1.000 yılı aşkın süredir ayakta duran İstanbul'u fethetti. Doğu Roma İmparatorluğu'na son vererek Orta Çağ'ı kapatıp Yeni Çağ'ı başlatan vizyoner hükümdar, karadan gemiler yürütür. Askerî dehası, şahi topları ve entelektüel kişiliğiyle "Kayser-i Rûm" unvanını alan cihan imparatoru, dünya tarihini değiştiren mirasıyla yaşamaya devam ediyor.
ATATÜRK
1881’de doğup 1938’de ölen Mustafa Kemal Atatürk, işgal altındaki bir ülkeyi Kurtuluş Savaşı ile zafere ulaştırdı. Türkiye Cumhuriyeti'ni kuran büyük önder, ardından 15 yılda hukuktan eğitime, harf devriminden kadın haklarına köklü bir dönüşüm gerçekleştirir. Çağdaş ilkelere dayalı cumhuriyet vizyonuyla ulusuna önderlik eden eşsiz asker ve devlet adamı, fikirleriyle yarınlarımızı aydınlatmaya devam ediyor.