Türkiye, 1 Ocak'tan itibaren nüfusun tamamını kapsayan yenilenmiş bir uygulamayla tanıştı. "Genel Sağlık Sigortası" yeni yılla birlikte herkes için zorunlu hale geldi. Yeşil kartlılar, hiçbir sosyal güvencesi olmayanlar, part-time çalışanlar, belli bir yaşı geçen kız ve erkek çocuklar için yepyeni bir dönem başladı.

NTV'ye konuşan Sosyal Yardımlar Genel Müdürü Aziz Yıldırım, şunları söyledi: "Yeşil kart süresi dolanlar gelir testi yaptırmak mecburiyetindeler. Bir yıl içinde yeşil kartı kimin dolarsa bize müracat edecek ve başvurunun sonucunu bekleyecek. Şu anda 9 milyon 140 bin kişi var. Ancak Ocak ayı itibarıyla 780 bin kişi. Bir de bunun yanında hiçbir şekilde Sosyal Güvenlik sistemine tabi olmayan insanlar var, bu rakamın 1 milyon 700 bin kişi olduğu ifade edildi. Yaklaşık 10 milyonu aşkın kişi mutlaka 'gelir testi' yaptırmak durumunda kalacak.

76 BİN AİLEYE DEVLET YARDIMI

Şu ana kadar 545 bin hanenin müracaatını aldık. Bunlardan 97 bininin işlemi tamamlanarak Sosyal Güvenlik Kurumu'na bildirildi. Bunların 76 bini 'G0' çıktı, yani bu kişilerin primleri devlet tarafından ödenecek. 18 hanenin 'G1', 1350 hanenin de testi ise 'G2 olarak tespit edildi. Sadece 310 hane 'G3' olarak tescil edilmek durumunda kaldı.

SON GÜN NE ZAMAN?

'Gelir testi'nde 31 Ocak son gün değil. 'Gelir testi' yapılmayan ve Sosyal Güvenlik sistemine dahil olmayan kişilere öncelikle bir tebligat yapılacak. Bu tebligat alındıktan bir ay içinde bizim vakıflarımıza başvurabilecekler. Bu süreden itibaren inceleme süresi bir ay daha uzuyor. Onun için vatandaşlarımızın 'Bunu yetiştiremezsek hakkımızda ciddi cezalar uygulanır' gibi bir düşünceye sahip olmalarına gerek yok.

AİLEYE TAKİP

Biz öncelikle devletin kayıtları üzerinden müracaat eden kişilerin durumlarını inceliyoruz. 14 kurumdan 28 adet sorguyu birkaç saniye içinde alabiliyoruz. Ama her şeyin kayıt altında olmadığını da biliyoruz. İnsanların bir hayat standardı olduğunu da görmekteyiz. Bunun için de insanların evlerine ya da yaşadıkları çevreye giderek birtakım sorular soruyoruz. Eğitim durumu, ailenin bir geliri olup olmadığı, tüketim alışkanlıklarından da ailelerin yaklaşık olarak gelirlerini tespit etmeye çalışıyoruz. Sonrasında ise hepsi bir forum içinde değerlendiriliyor ve ailede yaşayan kişiye bölünüyor. Oradan çıkacak sonuçlara göre de kişilerin ödeyecekleri primler hesaplanıyor.

KİM NE KADAR ÖDEYECEK?

Bunda 4 aşama var. Birisi hiç geliri olmayan kişi başına düşen geliri 0-295 lira arasındaysa bu kişilerin primlerini devlet ödüyor. Eğer 295-886 lira arasında değişiyorsa -ki bu asgari ücrettir- o zaman 'G1' durumunda tespite diliyor. Bu kişiler 35.5 lira prim ödemek durumunda kalıyor. Bunun bir üzeri ise asgari ücretin iki katı, yani 1773 liradır. Bu rakamın daha üzerindeyse o zaman bu insanlar 106 lira prim ödemek durumundalar. Daha fazla gelirleri varsa o zaman 212 lira gelir ödüyorlar. Bu rakam hane başınadır.

TESTLER YENİLENEBİLECEK

Gelir testi bir defa yapılacak. Ancak sistem bunu bankadan otomatik olarak 3 ayda bir tekrar kontrol ediyor. Bununla birlikte vatandaşlar hane incelemeleri esnasında veya kendileri gelir söylerlerse bu testler her zaman yenilenebilir.

İTİRAZ MÜMKÜN

Vatandaşlar gelir testinin sonucuna itiraz etmek istiyorsa tabii ki bizim vakıflarımıza itiraz etmek durumundalar. Sosyal Güvenlik Kurumu'na bildirilmiş primlere itiraz sözkonusuysa o zaman SGK'ya itiraz etmeleri gerekiyor. O zaman tekrar değerlendirilerek vatandaşın da ikna olacağı bir sonuç elde edilir."