Beyne yerleştirilen çiple ağır felçli hastalara günlük hayatta kullanılan bazı nesneleri kontrol ettirmeyi başaran ekibin lideri Prof. Dr. John Donoghue, İstanbul'daydı. "Braingate" (beyin kapısı) adı verilen çip ve bağlı olduğu sistem şimdiye kadar 5 hastada denendi.

SUNA ve İnan Kıraç Vakfı'nın düzenlediği 3'üncü Suna Kıraç Nörodejenerasyon Konferansı için İstanbul'a gelen Prof. Dr. John Donoghue, aspirin büyüklüğündeki (4 X 4 mm) çipi, beynin kolların hareketiyle ilgili bölümüne ameliyatla yerleştirdiklerini söyledi. Prof. Dr. Donoghue, "Bacakları çalıştırmak sinir sistemi için çok daha zor. Bu nedenle önce kollarla çalışmaya başladık. Ağır felçli birinin tek kolla bile birçok işini yapması mümkün. Şu anki amacımız kolu hareket ettirmek. Kolun hareket sistemini çözdüğümüzde sistemi yürümeye de uyarlamayı hedefliyoruz" dedi. Araştırmaya katılan 5 hastanın tümü ağır felçli, 3'ü ise konuşamıyor bile.

HASTA DÜŞÜNÜYOR, ÇİP YAPIYOR

Felçte beyin ile omurilik sistemi arasındaki bağlantı kopuyor. Bu nedenle hastalar kol veya bacaklarını kıpırdatamıyor. Prof. Dr. Donoghue, "Sağlıklı insan düşünerek kollarını, bacaklarını harekete geçiriyor. Felçlilerde ise beyin ile omurilik arasındaki bağ kopuk olduğu için, kaslara hareket emri ulaşmıyor. Bizim beyin kapısı adını verdiğimiz sistemde, beyin yapmak istediğini düşünüyor. Çip beyindeki sinyalleri alıp, bilgisayara gönderiyor. Yani biz, kopan köprünün yerine yenisini yapıyoruz. Köprüyü vücuda değil, dışarıdaki sisteme bağlıyoruz. İleride kendi kollarını oynatamayanlar için mekanik-robotik bir kol yapılabilir. Kişi düşünerek, robotik kolu harekete geçirebilir" diyor. Şu anda hastaların bilgasayarca algılanan bazı düşünceleri hayata geçebiliyor. Televizyon kumandasını yönetmek, e-mailleri okuyabilmek gibi.

ALS VE EPİLEPSİ HASTALARINA UMUT

PROF. Dr. Donoghue, "Beyin kapısının, beyinden kaynaklanan ALS ve epilepsi gibi gibi başka hastalıklar için de işe yarayabileceğini düşünüyoruz. Epilepsi nöbeti gelirken, beyinde bir fırtına kopuyor. Çip bu fırtınayı görüp, haber verebilir. Hasta araba kullanıyorsa, kenara çekebilir. Ya da öyle bir cihaz yapılır ki çip nöbetin geleceğini anlayınca, hastaya ilaç verilir" diyor.